Osmanlı Devleti kamu güvenliğini sağlamak amacıyla çeşitli tedbirler almıştır. Bunlardan birisi de sürgün yöntemidir. Bu yöntemin Trabzon’daki uygulaması üç şekilde incelenebilir. Birincisi, fetih sonrası buradaki gayrimüslim nüfusun bir kısmı başta İstanbul…
Osmanlı coğrafyasında emeğin istihdam alanı ile iş arayanların bulunduğu yerler birbirinden farklı idi. Bu durum gurbetçiliği tetiklemekteydi. Rumeli’de geçim sıkıntısı çekenler İstanbul’un yanı sıra hasat vakti Yunanistan, Bulgaristan, Romanya kırsalına…
18. yüzyılın sonlarından itibaren meydana gelen savaşların sonunda Osmanlı göç sorunuyla karşı karşıya kalacaktır. 1774- 1920 yılları arasında Kırım’dan Osmanlı coğrafyasına 1783 ve 1860’da kitlesel boyut kazanan nüfus göçleri gerçekleşmiştir. Bu göçlerin en…
Birinci Dünya Savaşı sırasında Sarıkamış felaketi sonrasında saldırıya geçen Rus orduları 16 Şubat 1916’da Erzurum’u, 24 Şubat 1916’da da Aşkale’yi işgal ettikten sonra Bayburt’a yönelmiş ve 15 Nisan-16 Temmuz 1916 tarihleri arasında cereyan eden şiddetli…
Nüfus hareketleri, toplumların dönüşümünde daima etkin rol oynayan önemli olaylardır. Nüfus hareketlerini iki grupta toplamak mümkündür. Birincisi; serbest irade ile gerçekleşen göçler, ikincisi siyasi otorite baskısıyla gerçekleşen göçlerdir. Osmanlı idari…
Doğu Karadeniz Bölgesi arazi yapısı nedeniyle heyelanların sıkça yaşandığı bir bölgedir. Söz konusu coğrafyada Cumhuriyet döneminde yaşanan ilk heyelan ise 1929’da Of-Sürmene ve Rize’de meydana gelmiştir. Büyük bir felaketi andıran bu heyelandan uzun süre…
Tarih araştırmalarının hedeflerinden birisi de kaynakların ele alınan olayı tanımlamak için kullandıkları kelimeleri ve buna yükledikleri sosyolojik ve psikolojik anlamı çözümlemeye çalışmaktır. Bu çalışmanın amacı Osmanlı kaynaklarında göç ile ilgili…
1915'in başından itibaren Rize ve çevresinde, Rus donanmasına bağlı gemilerin faaliyetleri gözlenmiştir. Rus donanmasının bölgede görülmesi üzerine gözcülerden alınan istihbaratlar Trabzon vilayetine oradan da Dahiliye Nezareti’ne iletilmiştir. Özellikle 1915…
Birinci Dünya Savaşı’nın ilk aylarında Sarıkamış taarruzunun başarısızlıkla sonuçlanmasından sonra Rus ordusu Doğu Anadolu’yu işgale başlamıştı. 1916 yılı başından itibaren karadan Erzurum, denizden Trabzon vilayetlerine yönelik başlatılan askeri harekat…
XIX yüzyıl boyunca uluslararası siyasette yaşanan gelişmeler dünyayı kanlı bir savaşa sürüklemiştir. 1914 yılında patlak veren bu savaşta İttifak bloğu içinde yer alan Osmanlı Devleti, ilk olarak Kafkas Cephesi’nde ileri harekâta geçmiştir. Fakat bu cephede…